Vind je dat de overheid bij een aankoop van miljoenen niet alleen naar de prijs mag kijken, maar dat kwaliteit en herkomst even zwaar mogen doorwegen?
Vragen over hoe je land bestuurd wordt en waar je geld naartoe gaat.
Jij antwoordt eerst, dan tonen we de feiten - elk cijfer met bron.
Dit is geen links of rechts verhaal. Wij zijn geen partij, en we zijn ook niet van plan er een op te richten. Het probleem zit niet in wie er bestuurt, maar in het systeem zelf: je stem bepaalt wie er aan tafel gaat zitten, en daarna houdt het op. Wie zijn wij dan wel?
* Bijna niemand heeft dit allemaal juist, en dat ligt niet aan jou: zo ingewikkeld is het gemaakt. Wij vielen tijdens het uitzoeken geregeld van onze stoel.
Na de kernvragen vragen we of je verder wil · stoppen mag altijd, je antwoorden tot dan tellen gewoon mee
Dit is geen examen. Niemand telt hier punten. We willen je gewoon een paar dingen
laten zien die je waarschijnlijk nog niet wist - met de bron erbij, zodat je het zelf kan nakijken.
Wat je er daarna van vindt, is helemaal aan jou.
En nee, je krijgt geen diploma of certificaat als je alles hebt ingevuld 🙂
Onze Stem is geen partij en wordt door geen enkele partij gefinancierd.
Wij zijn gewoon burgers die het beu zijn. De politiek is de voeling kwijt met de mensen die haar loon betalen - er wordt met miljarden geschoven alsof het eigen geld is, zonder dat iemand er rekenschap over aflegt.
De Belg gaat niet snel op straat. Digitaal protesteren, dát kunnen we wel.
70 van de 100 punten gingen naar de kostprijs. Dat is de puntenverdeling die De Lijn hanteerde bij de aanbesteding van haar elektrische bussen, zoals ze in de commissie Mobiliteit van 7 maart 2024 werd toegelicht. Tien punten gingen naar duurzaamheid, en precies daarop haalde de winnende offerte de laagste score van alle kandidaten: 7,7 op 10. Zo werd de opdracht gegund: een raamovereenkomst voor tot 500 bussen, waarvan er in januari 2024 92 werden afgeroepen voor ruim 43 miljoen euro, gebouwd in Hongarije door de Europese tak van een Chinese fabrikant.Wat goedkoop kan kosten, en dat is geen theorie. Dezelfde fabrikant leverde in Nederland 236 bussen voor de streek rond Zwolle en Apeldoorn. In december 2022 stelde het onafhankelijke keuringsbureau TÜV Nord vast dat ongeveer de helft daarvan nog gebreken vertoonde, onder meer bussen die tijdens het rijden naar rechts trokken, wat chauffeurs nek- en rugklachten bezorgde. Twee provincies legden een boete op van 5.000 euro per bus: in juli 2022 samen bijna 600.000 euro, voor 119 bussen die nog altijd zakten voor de test. In februari 2026, ruim vijf jaar na de levering, schreven chauffeurs nog een brandbrief over onveilige situaties.Eerlijk erbij, en dit hoort erbij. Dit is géén Chinees probleem. De Lijn noemt haar eigen ervaringen met deze bussen uitdrukkelijk positief en bestelde er in december 2025 268 bij. De Nederlandse vervoerder die die gebrekkige vloot geërfd had, bestelde in november 2025 zélf opnieuw 73 bussen bij dezelfde fabrikant. En de Europese bouwers doen het niet beter: één Nederlandse fabrikant stond in april 2025 aan de rand van het faillissement met geannuleerde orders in drie landen, een Belgische busbouwer ging failliet waardoor honderden bussen aan de kant moesten omdat de software-ondersteuning wegviel, en een Haagse vervoerder legde in juli 2026 zijn hele vloot Duitse en Nederlandse bussen stil voor een noodinspectie. De 86 bussen die De Lijn eind mei 2026 uit dienst haalde waren niet de Chinese, maar Italiaanse.Vier maanden later. Bij diezelfde bestelling verwachtte De Lijn ook 36 bussen van een Belgische busbouwer. Op 8 april 2024 ging dat bedrijf failliet; van de 2.500 werknemers verloren er zeker 1.550 hun job.Mocht het anders? Hier moeten wij zorgvuldig zijn. Artikel 85 van de Europese richtlijn voor de nutssectoren zegt dat een offerte geweigerd mag worden wanneer meer dan de helft van de productwaarde uit een derde land komt. Dat is een mogelijkheid, geen verplichting, en die regel kijkt naar de oorsprong van het product, niet naar de nationaliteit van de fabrikant. De bussen kwamen uit Hongarije. Wij kunnen dus niet zeggen dat De Lijn de offerte mocht weigeren. Wat we wél kunnen vaststellen: in het volledige commissiedebat wordt artikel 85 door niemand genoemd, en het gunningsverslag is niet publiek. De vraag is niet of De Lijn de wet overtrad, maar of iemand die afweging ooit gemaakt heeft.En jouw pakje? In 2024 kwamen er 4,6 miljard zendingen onder 150 euro de EU binnen, 91% daarvan uit China. Sinds 1 juli 2026 betaal jij 3 euro per artikel, bovenop de btw. Daarvan gaat 75% naar de Europese begroting en blijft 25% in België; geen enkele bepaling bestemt die opbrengst voor douanecontrole. En op 26 november 2025 tekende bpost, met de Belgische staat als referentieaandeelhouder, een intentieverklaring met Temu over logistieke samenwerking. Dat daarmee heffingen zouden worden omzeild hebben wij nagekeken bij de douane, het Rekenhof en het Europese antifraudebureau, en daar geen enkele aanwijzing voor gevonden.Wat overblijft is een vraag, geen verwijt. Waarom geldt we moeten Chinese import afremmen wel voor de burger met een pakje van twaalf euro, en weegt bij een order van 43 miljoen de prijs voor zeventig procent mee zonder dat publiek is of iemand die afweging heeft gemaakt?