Denk je dat je daar in de praktijk ook een antwoord op krijgt?
Vragen over hoe je land bestuurd wordt en waar je geld naartoe gaat.
Jij antwoordt eerst, dan tonen we de feiten - elk cijfer met bron.
Dit is geen links of rechts verhaal. Wij zijn geen partij, en we zijn ook niet van plan er een op te richten. Het probleem zit niet in wie er bestuurt, maar in het systeem zelf: je stem bepaalt wie er aan tafel gaat zitten, en daarna houdt het op. Wie zijn wij dan wel?
* Bijna niemand heeft dit allemaal juist, en dat ligt niet aan jou: zo ingewikkeld is het gemaakt. Wij vielen tijdens het uitzoeken geregeld van onze stoel.
Na de kernvragen vragen we of je verder wil · stoppen mag altijd, je antwoorden tot dan tellen gewoon mee
Dit is geen examen. Niemand telt hier punten. We willen je gewoon een paar dingen
laten zien die je waarschijnlijk nog niet wist - met de bron erbij, zodat je het zelf kan nakijken.
Wat je er daarna van vindt, is helemaal aan jou.
En nee, je krijgt geen diploma of certificaat als je alles hebt ingevuld 🙂
Onze Stem is geen partij en wordt door geen enkele partij gefinancierd.
Wij zijn gewoon burgers die het beu zijn. De politiek is de voeling kwijt met de mensen die haar loon betalen - er wordt met miljarden geschoven alsof het eigen geld is, zonder dat iemand er rekenschap over aflegt.
De Belg gaat niet snel op straat. Digitaal protesteren, dát kunnen we wel.
Het recht bestaat en het staat in de Grondwet, artikel 32. Alleen loopt het in de praktijk vast. In 2025 kreeg de Vlaamse beroepsinstantie een record van 434 beroepsprocedures tegen een weigering, 39% meer dan het jaar ervoor. Dat zijn 434 keer een burger of journalist die eerst iets vroeg, dat niet kreeg, en daarna een procedure moest starten om alsnog te zien waar zijn geld naartoe ging.En als je die procedure wint, ben je er nog niet. De federale toezichtscommissie mag enkel adviezen geven, geen beslissingen. In de woorden van de journalistenvereniging kunnen die adviezen „als het erom spant vlotjes terzijde geschoven worden”.Internationaal scoort België 59 op 150 op de Right to Information-rating, een van de zwakste wettelijke kaders van de Europese Unie. De federale wet dateert nog van 1994.En hoe stel je die vraag eigenlijk? Dat is de vraag die wij onszelf ook stelden, en het antwoord is dubbel. Het goede nieuws: je hebt geen advocaat nodig, geen volksvertegenwoordiger en geen reden. Het Bestuursdecreet zegt letterlijk "De aanvrager hoeft geen belang aan te tonen". Een gewone e-mail volstaat, de overheid moet binnen twintig kalenderdagen antwoorden, en als je in beroep gaat kost dat niets en moet de beroepsinstantie binnen dertig dagen beslissen. Dat is op papier een van de kortste termijnen van Europa.Het minder goede nieuws: er is geen enkel centraal loket. Niet bij de Vlaamse overheid, niet bij de federale. Je moet zelf uitzoeken welke instantie het document heeft en die instantie apart aanschrijven. Er is ook geen openbaar register waarin je kan zien wat anderen al hebben gevraagd en gekregen; het enige platform dat dat doet, is een burgerinitiatief. En België scoort op de internationale rating van het recht op informatie 59 op 150, goed voor de 122ste plaats wereldwijd. Op twee onderdelen scoort ons land nul: sancties wanneer een bestuur niet antwoordt, en maatregelen om burgers te laten weten dat dit recht bestaat. Ter vergelijking: Slovenië haalt 128 op 150 en staat zesde.Wat er van die 434 beroepen kwam. In 45% van de gevallen kreeg de burger geheel of gedeeltelijk gelijk. In 2020 was dat nog 57%. Ruim zes op de tien beroepen gingen over een lokaal bestuur, nooit eerder zo veel. En de beroepsinstantie zelf werkt wel snel: alle dossiers werden binnen de wettelijke termijn afgehandeld.Eerlijk erbij: een weigering is niet altijd onwil. Er zijn wettelijke uitzonderingen voor privacy, lopende onderzoeken en bedrijfsgeheimen, en die zijn er niet voor niets. Maar 434 beroepen in één jaar betekent dat 434 keer iemand vond dat de uitzondering misbruikt werd, en dat aantal stijgt.En in Wallonië? Daar bestaan die cijfers ook, en ze liegen er niet om. De Waalse commissie voor toegang tot bestuursdocumenten beslist sinds 2019 bindend, dus ze adviseert niet, ze beveelt. In 2024 beval ze 74 keer een document vrij te geven. Negentien van die beslissingen werden gewoon niet uitgevoerd, en bij 28 van de 107 dossiers weigerde het bestuur zelfs mee te werken aan het onderzoek. Waarom dat kan, schrijft de commissie er elk jaar zelf bij: „aucune sanction n'est prévue en cas de non-respect de ses décisions par l'entité, alors que l'article 8quinquies du décret du 30 mars 1995 prévoit que c'est au Gouvernement de fixer les sanctions”. Het decreet is van 1995. Die sancties zijn er nog altijd niet.